po.doc

(174 KB) Pobierz
POJĘCIE RODZINY I JEJ FUNKCJE

POJĘCIE RODZINY I JEJ FUNKCJE.

 

              Rodzina odgrywa ważna rolę w życiu człowieka.

  W niej żyjemy, wychowujemy się, zdobywamy doświadczenia, kształtujemy charakter, osobowość, tworzymy własny system wartości. Z rodziną jesteśmy związani całe życie – najpierw jako dzieci, później rodzice itd.

              W historycznym ujęciu rodzina jest najstarszą i najczęściej występującą formą życia społecznego od najdawniejszych etapów dziejów ludzkich bez względu na różnorodne jej odmiany i kulturowe uwarunkowania.

Rodzina występuje we wszystkich znanych historycznych typach społeczeństw i cywilizacji.

              W socjologicznym ujęciu rodzina jest różnie definiowana:

·         Jan Szczepański określa rodzinę jako małą grupę pierwotną złożoną z osób, które łączy stosunek małżeński i rodzicielski oraz silna więź międzyosobnicza.

·         Leon Dyczewski określa rodzinę jako stosunkowo trwałą grupę społeczną złożoną z dwu lub więcej osób powiązanych więzią małżeńską, krwi lub adopcją, które mieszkają razem, prowadzą wspólne gospodarstwo domowe i wspólnie uczestniczą w realizowaniu celów związanych w danej kulturze z wychowywaniem dzieci. Jest ona grupą pierwotną i podstawową dla dziecka w rozumieniu biologicznym bowiem w niej przychodzi ono na świat.

·         Maria Ziemska definiuje rodzinę jako naturalną grupę społeczną składającą się głównie z małżonków i ich dzieci, stanowiącą względnie trwałą całość.

    Podlega ona dynamicznym przekształceniom związanym głównie z biegiem życia jednostek wchodzących w jej skład. Rodzina ma formalną strukturę wyznaczoną przez układ ról społecznych członków i przez funkcje jakie spełnia na rzecz swoich członków.

Rodzina charakteryzuje się wieloma specyficznymi cechami. Relacje między członkami są usankcjonowane:

·         prawnie,

·         religijnie,

·         zwyczajowo,

              wzmacnia je także

·         zaangażowanie emocjonalne członków

·         wzajemne oddziaływania.

Cechuje ją silna i zwarta spójność wewnętrzna - rodzinę spajają przede wszystkim:

·         uczucia łączące rodziców i dzieci,

·         wzajemny szacunek, zaufanie,

·         pewna sfera intymności, w której znajdują się wszyscy jej członkowie.

 

Rodzina wywiera wpływ na kształtowanie się postaw, aspiracji i planów życiowych, systemów wartości, osobowości ludzkich.

    Utworzone i akceptowane przez członków grupy normy wywierają wpływ na zachowanie się jednostek nawet wtedy, gdy opuszczą one rodzinny dom i zakładają własną rodzinę.

 

Rodzina we współczesnych warunkach społeczno-gospodarczych ulega daleko idącym przekształceniom.

     Zmieniają się podstawy społeczno - ekonomiczne, zmienia się treść życia rodzinnego, jej funkcje oraz struktura społeczna.

    Rodzina stanowi pierwsze i zasadnicze środowisko wychowawcze. Tworzą się w niej określone normy regulujące zachowania jej członków oraz role i pozycje wytwarzające wzajemne wymagania i oczekiwania. Równocześnie pewne czynniki związane ze strukturą rodziny, stosunkami wewnętrznymi oraz niewłaściwymi postawami rodziców.

   Mogą wpływać na obniżenie jej wydajności w  wychowaniu dzieci a nawet w kształtowaniu podstawowych struktur osobowości.

Powszechna Deklaracja Praw Dziecka ONZ głosi, że „ rodzina jest naturalną i fundamentalną jednostką społeczeństwa i podlega ochronie ze strony społeczeństwa, jak i państwa”

   W literaturze istnieje wiele określeń i definicji rodziny zwraca się uwagę na wieloaspektowość życia rodzinnego w wyniku czego rodzina w badaniach społecznych spostrzegana jest najczęściej jako grupa społeczna,

  - instytucja,

  -  system społeczno-wychowawczy,

  - środowisko socjalizacyjno- wychowawcze oraz

  - zgodnie z punktem widzenia filozofii chrześcijańskiej rodzina

    jako wspólnota”.

      Rodzina jako grupa społeczna definiowana jest wtedy, gdy przyjmuje się, że jest to grupa podstawowa (pierwotna), mała tj.  

  licząca na ogół niewielu członków.

    W porównaniu z innymi małymi grupami rodzina wyróżnia się swoistą strukturą i specyficznymi zasadami funkcjonowania oraz takimi cechami jak:

   - sposób wchodzenia do niej nowych członków,

  - wyraźny podział międzypokoleniowy,

  - brak wyraźnego przywództwa,

  - wspólne nazwisko,

  - własność,

  - miejsce zamieszkania itp.

 

Rodzina jest to mała, pierwotna, naturalna grupa społeczna złożona z osób, które łączy związek małżeński i rodzicielski.

  Cechą różnicującą od innych grup i stanowiąca o właściwości tej grupy w życiu szerszych zbiorowości jest układ więzi wewnątrz rodziny, opartej na szczególnie intymnych stosunkach,

na powiązaniu emocjonalnym i na trwałości tej więzi.

Rodzina stanowi pierwsze i zasadnicze środowisko wychowawcze.

   Tworzą się w niej określone normy regulujące zachowania jej członków oraz role i pozycje wytwarzające wzajemne wymagania i oczekiwania.

   Dziecko w bezpośrednich kontaktach przyswaja

    -wartości,

    -  normy,

    - zasady postępowania,

    - zwyczaje związane z kultywowaniem kultury rodziny,

    - uczy się współdziałania i realizowania indywidualnych

      potrzeb.

 

Rodzinę traktuje się także jako instytucję społeczną, przepisując jej cechy instytucjonalne.

  Rodzina w tym znaczeniu definiowana jest jako - element

                 skomplikowanego systemu wzajemnych powiązań i

                uwarunkowań zachodzących między rodziną jako

                mikrostrukturą a społeczeństwem jako makrostrukturą.

 

   Stanisłw Kawula podkreśla, „że na funkcje rodziny w ogóle, a na jej funkcje wychowawcze w szczególności, należy spojrzeć zawsze z dwóch punktów widzenia :

   - z punktu widzenia zadań jakie ma rodzina spełniać wobec

       swoich członków oraz

   - zadań jakie rodzina spełnia wobec społeczeństwa.

 

   Rodzina wychowuje dzieci nie tylko dla siebie jako rodziny i

    dla osobistego szczęścia ich członków, ale także dla ogólnego dobra społecznego.

   Z instytucjonalnym charakterem rodziny wiąże się przede wszystkim funkcje, jakie spełnia ona w stosunku do społeczeństwa i w stosunku do swoich członków.

  Niektórzy badacze zwracają uwagę na fakt, że państwo, społeczeństwo, stawia rodzinie pewne formalne wymagania np. obowiązki małżeńskie, rodzicielskie, określa poprzez obowiązujące przepisy prawa cywilnego: powstanie, trwanie, rozpad rodziny oraz wchodzenie jej członków w różne układy i struktury poza rodzinne.

   Rodzina spełnia zatem zadania wobec swoich członków oraz wobec społeczeństwa, przygotowując swoje dzieci do pełnienia ról społecznych w dorosłym życiu.

  Podejmuje ona współdziałanie z innymi instytucjami na rzecz społeczności lokalnej i na rzecz potrzeb członków rodziny. Rodzina jako instytucja wpływa wychowawczo na swoich

               członków poprzez oddziaływanie wewnątrzrodzinne oraz

               współpracuje wychowawczo z innymi instytucjami

               wychowawczymi, z bliższego i dalszego otoczenia

               społecznego.

 

 

   Rodzina jako system społeczno-wychowawczy jest elementem skomplikowanego systemu wzajemnych powiązań i uwarunkowań.   

...

Zgłoś jeśli naruszono regulamin