07.pdf
(
466 KB
)
Pobierz
7
7. Mowa zależna
– reported (indirect) speech
Mowa zależna
to
zdania
,
w których
przytaczamy
czyjeś
wypowiedzi
:
1. Karol mówi, że nie może dzisiaj przyjść.
2. Maria mówi mi, że przedstawienie jej się podobało.
3. Zofia pyta, co będziesz robić jutro.
4. Rodzice mówią nam, żebyśmy nie jechali zbyt szybko
.
W tych zdaniach przytaczamy wypowiedzi Karola, Marii, Zofii i rodziców, te zdania są
zdaniami w
mowie zależnej
.
Ułożenie tych zdań po angielsku
nie sprawi nam problemów
, ponieważ
rozpoczęliśmy je
w
czasie
teraźniejszym
(
mówi
,
pyta
,
mówią
). To oznacza, że możemy je tłumaczyć
dosłownie
:
1. Karol
says
(that) he
can’t
come today.
Karol mówi, że nie może dzisiaj przyjść
.
(drugą część tego zdania ułożyliśmy w czasie
Present Simple
:
he
can’t
come)
2. Maria
says
(that) she
liked
the show.
Maria mówi, że przedstawienie podobało
jej się
.
(drugą część tego zdania ułożyliśmy w czasie
Past Simple
:
she liked the show
)
3. Sophie
asks
what
you will
do tomorrow.
Zofia pyta, co będziesz robić jutro
.
(drugą część tego zdania ułożyliśmy w czasie
Future Simple;
ułożyliśmy ją tak,
jak
zdanie oznajmujące
:
what
you will
do
tomorrow, ponieważ jest to
pytanie pośrednie
;
o układaniu
pytań pośrednich
pisaliśmy w rozdziale
1.8.3
)
4. Parents
tell
us
not to drive
too fast.
Rodzice mówią nam,
żebyśmy
nie jechali
zbyt szybko.
(w drugiej części tego zdania użyliśmy
bezokolicznika
:
not to drive
; gdy mówimy
żeby
coś zrobić
lub
żeby
czegoś
nie
robić
używamy bezokolicznika
)
Zdania
,
w których czyjeś wypowiedzi
cytujemy
to mowa niezależna
(direct speech).
Zacytujmy słowa
wypowiedziane przez Karola, Marię, Zofię i rodziców i ułóżmy zdania w
mowie
niezależnej
:
1. Karol said, ‘I can’t come today.’
Karol powiedział, ‘Nie mogę dzisiaj przyjść’.
2. ‘I liked the show,’ said Maria.
‘Podobało mi się przedstawienie’, powiedziała
Maria.
3. ‘What will you do tomorrow?’ Sophie asked Peter.
‘Co będziesz robić jutro?’,
Zofia zapytała Piotra.
4. ‘Don’t drive too fast,’ parents told us.
‘Nie jedźcie zbyt szybko’, rodzice powiedzieli
nam.
1
Czasami
przytaczamy
czyjeś wypowiedzi dopiero
po jakimś czasie
, relacjonujemy je na
przykład dopiero
po kilku dniach
. Układamy wówczas zdania
w mowie zależnej
zaczynające
się w czasie
Past Simple
i mówimy na przykład:
Karol
said
... –
Karol powiedział
...
Maria
told
me... –
Maria powiedziała mi
...
Sophie
asked
... –
Zofia zapytała....
Takie zdania
mówią o
przeszłości
i układamy je
inaczej
niż zdania mówiące na przykład
o teraźniejszości
.
Ogólna reguła mówi, że
w zdaniach, w których
przytaczamy
czyjeś
wypowiedzi
i które
zaczynamy w czasie
Past Simple
,
nie używamy
czasów
Present
(teraźniejszych)
ani
Future
(przyszłych).
Zamiast
czasów
Present
używamy
czasów
Past
(przeszłych), a
zamiast
czasów
Future
(z
will
) używamy
czasu
Future in the Past
(zamiast
will
używamy
would
, a zamiast
shall
używamy
would
lub
should
).
Ułóżmy teraz zdania, które
relacjonują
słowa Karola, Marii, Zofii i rodziców dopiero
po
jakimś czasie
:
P A S T
present F U T U R E
time
1. Karol
said
he
couldn’t
come that day.
Karol powiedział, że nie mógł przyjść
tego dnia.
P A S T
present F U T U R E
time
Pa
st Per
fect
mówimy
o tym
co było wcześniej
2. Maria
said
she’
d liked
the show.
Maria powiedziała, że przedstawienie
jej się podobało
.
P A S T
present F U T U R
E
time
would
3. Sophie
asked
Peter what he
would
do the next day.
Zofia zapytała Piotra, co
on będzie robić następnego dnia.
Czwarte zdanie wyraża
polecenie
(
żebyście
nie jechali), ułożymy je z
bezokolicznikiem
(
not
to drive
):
4. Parents
told
us
not to drive
too fast.
Rodzice powiedzieli nam,
żebyśmy
nie jechali zbyt szybko.
2
W zdaniach, w których
przytaczamy czyjeś wypowiedzi,
często używamy czasowników:
say
– powiedzieć (
coś
)
say
to
somebody
– powiedzieć coś do kogoś
tell somebody
– powiedzieć komuś
ask somebody
– poprosić, zapytać kogoś
Zdania w mowie zależnej możemy też układać z wieloma innymi czasownikami, na przykład
z:
admit
– przyznać,
advise
– doradzić,
suggest
– sugerować,
recommend
– polecać,
order
– nakazać,
warn
– ostrzec.
W
prawych
kolumnach tabelek
121
,
122
i
123
ułożyliśmy wiele zdań w mowie zależnej z
różnymi czasownikami
.
W zdaniach mówiących
o przeszłości
zwykle
nie używamy
określeń
takich jak:
today
–
dzisiaj,
yesterday
– wczoraj,
here
– tutaj. Takie zdania nie mówią bowiem o
dzisiejszym
lub
wczorajszym
dniu, czy o tym co jest
tutaj
.
Wymienione właśnie określenia
zastępujemy innymi
, na przykład:
that day
– tamtego dnia,
the day before
– poprzedniego dnia, czy
there
– tam.
W lewej kolumnie
tabelki
119
umieściliśmy określenia, których często używamy
w wypowiedziach bezpośrednich
, a
w prawej kolumnie
umieściliśmy ich odpowiedniki,
których zwykle używamy
w zdaniach w mowie zależnej
:
określenia często używane w
wypowiedziach bezpośrednich
określenia
często
używane
w zdaniach
w mowie zależnej
,
zdaniach
zaczynających się w czasie
Past Simple
this – to
that / the – tamto
these – te
those / the – tamte
now – teraz
then – wtedy
here – tutaj
there – tam
today – dzisiaj
that day / the same day – tego dnia
this morning (evening) – tego rana
(wieczoru)
that morning (evening) / the same morning (evening) – tamtego
rana (wieczoru) / tego samego rana (wieczoru)
yesterday – wczoraj
the previous day / the day before – poprzedniego dnia
the day before yesterday –
przedwczoraj
two days before – dwa dni wcześniej
last week (year) – w zeszłym
tygodniu (roku)
the previous week (year) – w poprzednim tygodniu (roku)
the previous week (month) – w poprzednim tygodniu (miesiącu)
a week (month)
before
– tydzień (miesiąc) wcześniej
tomorrow – jutro the following day / the next day – następnego dnia
the day after tomorrow – pojutrze
in
two days /
in
two days’ time –
za
dwa dni
next week (month) – w przyszłym
tygodniu (miesiącu)
the following week (month) – kolejnego tygodnia (miesiąca)
tab 119
3
a week (month)
ago
– tydzień
(miesiąc) temu
7.1
Układanie zdań w mowie zależnej -
zmienianie czasu
Gdy układamy zdania w mowie zależnej i
zaczynamy
je w czasie
Past Simple
, wybieramy
właściwy
czas
dla
drugiej
części tego zdania
.
Czasami układamy ją
w tym samym czasie
, w jakim była wypowiedź bezpośrednia –
o takich zdaniach piszemy w rozdziale
7.2
.
Często jednak
układamy ją inaczej
.
Tabelka
120
pokazuje,
jakimi
zasadami
kierujemy się
przy
wyborze
czasu
, w którym
układamy
drugą część
zdania w mowie zależnej:
wypowiedź
bezpośrednia
wypowiedź
przytoczona
w zdaniu
zaczynającym
się
w czasie
Past Simple
zdania z
will
zdania z
would
zdania z
shall
zdania z
would
lub
zdania z
should
/
was
(
were
)
to
(patrz przykłady w tabelce
121
)
Present
Simple
Past
Simple
(czasami zdań w czasie
Present Simple
nie zmieniamy na zdania w
czasie
Past Simple
– patrz przykłady w tabelce
122
)
Present
Continuous
Past
Continuous
Present
Perfect
Past
Perfect
Present
Perfect Continuous
Past
Perfect Continuous
Past
Simple
Past
Perfect
(czasami zdań w czasie
Past Simple
nie zmieniamy na zdania w
czasie
Past Perfect
– patrz przykłady w tabelce
122
)
Past
Continuous
Past
Perfect Continuous
(jeśli mówimy o czynności
zakończonej
; jeśli mówimy o czynności
trwającej
, mówimy o niej w czasie
Past Continuous
– patrz
przykłady w tabelce
122
)
tab 120
Popatrzmy teraz na przykłady wypowiedzi
bezpośrednich
i zdań
w mowie zależnej
, które
ułożyliśmy
zgodnie z zasadami przedstawionymi w tabelce 120
i które umieściliśmy w
tabelce
121
.
W
prawej
kolumnie tabelki
121
są przykłady zdań
oznajmujących
,
przeczących
i
pytających
.
Zdania
pytające
w mowie zależnej to pytania
pośrednie
(układamy je tak, jak
zdania
oznajmujące
). W tych zdaniach
zmieniliśmy
nie tylko
czas
,
w jakim była wyrażona
wypowiedź bezpośrednia
(na przykład
Present Simple
na
Past Simple
),
zmieniliśmy
również zdanie
pytające
na zdanie
oznajmujące
:
Cytowanie
wypowiedzi – zdania w różnych
czasach (direct speech)
Przytaczanie
wypowiedzi po jakimś czasie,
zdania
zaczynają się
w czasie
Past Simple
zdania z
will
i
shall
zdania z
would
/
should
/
was
(
were
)
to
‘
I
shall
see
him the day after tomorrow,’ I said.
‘Zobaczę się z nim pojutrze’, powiedziałem.
I said (that)
I
’
d
see
him
in
two days
.
Powiedziałem, że zobaczę się z nim
za
dwa dni
.
‘
Will
you
be here
next week
?’ Tom asked me.
‘Czy będziesz tu w przyszłym tygodniu?’ Tom
zapytał mnie.
Tom asked me
if I
’
d
be
there
the following week
.
Tom zapytał mnie, czy będę tam w następnym
tygodniu.
‘What
shall
we
do with it?’ they asked us.
‘Co
mamy z tym zrobić?’, oni zapytali nas
.
(pytamy, co
mamy
zrobić, dlatego w mowie zależnej
użyjemy
should
lub
were to
)
They asked us what
they
should
do
with it.
They asked us what
they
were to
do
with it.
Oni zapytali nas, co powinni (mają) z tym zrobić.
‘
I
shall not
tolerate
laziness,’ the teacher
warned us.
‘Nie będę tolerować lenistwa’,
nauczycielka ostrzegła nas.
The teacher warned us
she
wouldn’t
tolerate
laziness.
Nauczycielka ostrzegła nas, że nie będzie
tolerować lenistwa.
‘We
won’t
pay
any more,’ Alex protested.
‘Więcej
nie zapłacimy’, Ola zaprotestowała.
Alex protested
they
wouldn’t
pay
any more.
Ola
zaprotestowała, że oni nie zapłacą więcej.
4
Roger said, ‘
Will
you
allow me to stay?’ and I
said:
’
No
.’
Roger powiedział, ‘Czy pozwolisz mi
zostać?’ i ja powiedziałem: ‘Nie’.
Roger asked me if
I
would
allow him to stay and I
said I
wouldn’t
.
Roger zapytał mnie, czy pozwolę
mu zostać i ja powiedziałem, że nie.
be going to
was/were going to
‘
Aren’t
you going
to be late?’
‘Czy się nie
spóźnisz?’
I worried
if
(
whether
)
they
weren’t
going
to be
late.
Martwiłam się, czy oni się nie spóźnią.
‘When
are
you going
to answer me?’ Frank
asked Kate.
‘Kiedy mi odpowiesz?’, Franek
zapytał Kasię.
Frank asked Kate when
she
was
going to answer
him.
Franek zapytał Kasię, kiedy ona mu odpowie.
‘
We
aren’t
going
to lie,’ I pointed out.
‘Nie
zamierzamy kłamać’, podkreśliłam.
I pointed out that
we
weren’t
going
to lie.
Podkreśliłam, że nie będziemy kłamać.
Present Simple
Past Simple
‘
I
’
m
tired,’ complained Jill.
‘Jestem zmęczona’,
narzekała Jill.
Jill complained
she
was
tired.
Jill narzekała, że jest
zmęczona.
‘
We
don’t
make
doors,’ John explained.
‘Nie
produkujemy drzwi’, Jan wyjaśnił.
John explained
they
didn’t
make
doors.
Jan
wyjaśnił, że oni nie produkują drzwi.
‘
Do
you
dance
?’ Adam asked.
‘Czy tańczysz?’,
Adam zapytał.
Adam asked me
if
I
danced
.
Adam zapytał mnie,
czy tańczę.
‘What
can
you
do today?’ Peter inquired.
‘Co
możecie zrobić dzisiaj?’, Piotr dopytywał się.
Peter inquired what
they
could
do that day.
Piotr
dopytywał się, co oni mogli zrobić tego dnia.
‘
Don’t
negotiate the price yet,’ the boss said to
me. ‘
Nie negocjuj jeszcze ceny’, szef powiedział
mi.
The boss said that
I
wasn’t to
negotiate the price
yet.
Szef powiedział, że nie mam na razie
negocjować ceny.
‘I
don’t
understand
the lecture.
Do
you
?’ June
said. ‘
Nie rozumiem wykładu. Czy ty rozumiesz?’,
June powiedziała.
June said
she
didn’t
understand
the lecture and
asked
if
I
did
.
June powiedziała, że nie rozumie
wykładu i zapytała mnie, czy ja rozumiem.
‘If your medicine
doesn’t
work
,
try these pills,’
mother said.
‘Jeśli twoje lekarstwo nie działa,
spróbuj tych tabletek’, mama powiedziała.
(zdanie
warunkowe pierwszego
typu
zamieniamy
w mowie
zależnej na zdanie warunkowe
drugiego
typu)
Mother told me that if my medicine
didn’t
work
I
should (was to) try those pills.
Mama powiedziała,
że jeśli moje lekarstwo było nieskuteczne,
powinienem (miałem) spróbować tamtych tabletek.
‘
It’
s
dangerous. You’
d better not
climb this
rock,’ Wat said. ‘
To niebezpieczne. Lepiej nie
wspinaj się na tę skałę’, Wat powiedział.
Wat advised me
not to climb
that rock as
it
was
dangerous.
Wat doradził mi,
żebym nie
wspinał
się na tę skałę, ponieważ to jest niebezpieczne.
‘
I
can
hardly read through these glasses. Could
you examine my eyes?’ the patient said.
‘Prawie
nie mogę czytać przez te okulary. Czy może pan
zbadać mój wzrok?’, pacjent powiedział.
The patient told the doctor that
he
could
hardly
read through the glasses and asked the doctor to
examine his eyes.
Pacjent powiedział lekarzowi, że z
trudem czyta przez te okulary i poprosił lekarza,
żeby ten zbadał jego wzrok.
‘
Let
the suspect
make his statement,’ the judge
said. ‘
Niech podejrzany złoży oświadczenie’,
sędzia powiedział.
The judge said that
the suspect
was to
make his
statement
. Sędzia powiedział, że podejrzany ma
złożyć oświadczenie.
Jo said, ’
Are
you
interested?’ and I said: ‘
Yes
.
’
Jo
powiedział, ‘Czy jesteś zainteresowany?’ i ja
powiedziałem: ‘Tak’.
Jo asked
if I
was
interested and I said
I
was
.
Jo
zapytał, czy jestem zainteresowany i ja
powiedziałem, że tak.
‘
What
a
strange idea!’ Marian exclaimed. ‘
Co za
dziwny pomysł!’, Marian wykrzyknął.
Marian exclaimed that
it
was
a strange idea.
Marian wykrzyknął, że to był dziwny pomysł.
Present Continuous
Past Continuous
‘
I’
m
leaving
tomorrow,’ Anna announced.
‘Wyjeżdżam jutro’, Anna oświadczyła.
Anna announced
she
was
leaving
the next day
.
Anna oświadczyła, że wyjeżdża następnego dnia.
‘Where
are
you
going?’ mother asked.
‘Gdzie
idziesz?’, matka zapytała.
Mother asked him where
he
was
going.
Matka
zapytała go, gdzie idzie.
‘
Are
they
arguing about me now?’ Henry
wondered.
‘Czy oni kłócą się teraz o mnie?’,
Henryk zastanawiał się.
Henry wondered
if
(
whether
)
they
were
arguing
about him then.
Henryk zastanawiał się, czy oni
kłócą się z jego powodu.
‘
We
aren’t
buying it,’ Tom remarked.
‘Nie
kupujemy tego’, Tom skomentował.
Tom remarked
they
weren’t
buying it.
Tom
skomentował, że oni tego nie kupują.
5
Plik z chomika:
biedronka85
Inne pliki z tego folderu:
Live Grammar-photocopiable material.pdf
(5431 KB)
Okresy warunkowe (angielski, nauka angielskiego).pdf
(1113 KB)
500 superprzydatnych angielskich zwrotów.rar
(69832 KB)
One Day in Your Life32kb.sek.rar
(26710 KB)
Testy_Z_Jezyka_Angielskiego(Kaczmarski).rar
(3453 KB)
Inne foldery tego chomika:
Ewa Chodakowska (hasło 1234)
Galeria
INSTALACJE ( hasło 1234)
kosztorysowanie
Prywatne
Zgłoś jeśli
naruszono regulamin