Nigdziebądź.txt

(492 KB) Pobierz
tytu: "Nigdziebd"
autor: Neil Gaiman
Tytu oryginau: Neverwhere
tekst wklepa: bimini_1@poczta.onet.pl
drobna korekta: dunder@poczta.fm

Copyright (c) 1996 by Neil Gaiman
Copyright for the Polish translation (c) 2001 by Wydawnictwo MAG Redakcja: ucja Grudziska
Korekta: Iwona Ognicka
Ilustracja na okadce: (c) Carl Lundgren /via Thomas Shluck GmbH Mapa londyskiego metra: Jerzy Rzymowski
Opracowanie graficzne okadki: Jarosaw Musia
Projekt typograficzny, skad i amanie: Tomek Laisar Fru
ISBN 83-87968-28-5
Wydanie I
Wydawca:
Wydawnictwo MAG
ul. Cypryjska 54, 02-761 Warszawa
tel./faks (0-22) 642 45 45, (0-22) 642 82 85
e-mail: kurz@mag.com.pl
http://www.mag.com.pl

* * *
FACET W CZERNI

Richard Oliver Mayhew, bohater "Nigdziebd", jest w tarapatach. Przyszy na niego, prawd powiedziawszy, takie kopoty i takie terminy, e a zacz pisa - w pamici - pamitnik. Zacz tak: Drogi pamitniku. W pitek miaem prac, narzeczon, dom i sensowne ycie, o ile w ogle ycie moe mie sens. Potem znalazem na chodniku rann, krwawic dziewczyn i prbowaem zosta dobrym Samarytaninem. Teraz nie mam narzeczonej, domu ani pracy i wdruj sto metrw pod ulicami Londynu z perspektyw ycia krtszego ni jtka o skonnociach samobjczych. Ha, nic doda, nic uj. Wszystko to bya prawda. Richard Mayhew szed wanie z narzeczon na kolacj do ekskluzywnej restauracji "Ma Maison Italiano", gdy zobaczy na chodniku dziewczyn w kauy krwi. Wbrew zdrowemu rozsdkowi, wbrew kardynalnym reguom ycia w wielkim miecie, nie baczc na protesty narzeczonej Richard podnis zranion i zanis j do swego mieszkania. Ha, powinien by Richard Mayhew wicej uwagi powici tajemniczej staruszce, ktra przed wyjazdem do Londynu wywrya mu kopoty. Ale wrby i przepowiednie bywaj pokrtne, bogowie drwi sobie z ludzi za ich pomoc, dowiadczy tego choby Filip Macedoski, ktremu wyrocznia nakazaa strzec si wozu. Filipa zamachowiec zamordowa mieczem, na klindze ktrego wygrawerowano wz. Richardowi staruszka wywrya, e jego kopoty zaczn si od drzwi. I zalecia strzec si drzwi.

Chlanita noem dziewczyna, ktr Richard zabra do mieszkania, nosi imi Door. Drzwi. Rana dziewczyny goi si zadziwiajco szybko, zadziwiajco szybko zaczynaj te mnoy si kopoty i dziwne ewenementy. Pojawiaj si wrogowie dziewczyny, ewidentnie ci, ktrym zawdzicza cicie noem - straszliwa demoniczna para, panowie Croup i Vandemar. Ci, cho wygldaj na wiadkw Jehowy, nimi nie s. Nie s chyba nawet ludmi. A s sadystycznymi mordercami. Tarapaty Richarda Mayhew nabieraj coraz realniejszego wymiaru, a za cao jego skry nie daby zamanego pensa najwikszy nawet hazardzista. Pojawiaj si te sprzymierzecy dziewczyny, bulwersujcy Richarda nie mniej ni Croup i Vandemar, albowiem s nimi, kolejno: szczur (tak wanie!) Pan Dugogon, zagadkowy i zblazowany Markiz de Carabas (kania si "Kot w butach" Perraulta!) i Stary Bailey, noszcy kostium z pierza i mieszkajcy na dachu wieowca w obsranym przez gobie namiocie. A potem dziewczyna znika. Ale tarapaty Richarda znika ani myl - ba, mno si w zastraszajcym tempie. Nie zdradz rozwoju akcji - ale ju nazajutrz po tych dziwnych wydarzeniach Richard Mayhew pisa bdzie w zacytowany na wstpie mentalny dzienniczek. Bo wkrtce nie bdzie mia ani narzeczonej, ani domu, ani pracy, ani normalnego ycia. Wkrtce wdrowa bdzie sto metrw pod ulicami Londynu z perspektyw ycia krtszego ni jtka o skonnociach samobjczych. Zapltany w zbrodni i wendet, w towarzystwie Drzwi - sorry, Lady Drzwi, Markiza de Carabas i owczyni, profesja ochroniarz. Albowiem - nie zdradzajc za duo z akcji - Richard Mayhew nie jest ju w tak dobrze mu znanym Londynie Na Grze. Jest w Londynie Na Dole - miejscu, ktrego istnienia nie podejrzewa. Ktrego istnienia nie podejrzewa nikt z yjcych "na grze" normalnych londyczykw. Miejscu, w ktrym szczury wysuguj si ludmi. W ktrym Knight's Bridge staje si Night's Bridge, a ciemno pochania na nim i zabija nieostronych. W ktrym w Shepherd's Bush mona spotka Pasterzy -ale lepiej ich nie spotyka. W ktrym na stacji metra linii District istnieje, co prawda, jak i "na grze", stacja Earl's Court, ale rezyduje na niej ze swym dworem faktyczny Hrabia. A na tej samej linii, na stacji Blackfriars, faktycznie witaj przybysza braciszkowie w czarnych habitach. A tak w ogle, w metrze Londynu Na Dole pod adnym - powtarzam - adnym pozorem nie naley zblia si do krawdzi peronu... I naley bardzo uwaa na panw Croupa i Vandemara. Bo ci, jak si okazuje, zawsze s w pobliu. Jak hieny, nigdy nie porzucaj krwawego tropu. Jak hieny, wycieczaj ofiary uporem pocigu. Neil Richard Gaiman ma 41 lat, urodzi si w roku 1960 w Anglii, w Portchester w hrabstwie Hampshire, pod znakiem Skorpiona. Edukowa si w Ardingly College i Whitgift School. Od wczesnych lat 80-tych pracowa jako dziennikarz, wolny strzelec dla, rnych brytyjskich gazet. Przygod z fantastyk rozpocz w roku 1984, debiutujc na amach "Imagine" opowiadaniem "Featherquest". Krtko pniej, w 1985, zredagowa do spki z Kimem Newmanem "Ghastly Beyond Belief, przemiewcz antologi literackich wpadek i niezamierzonych efektw komicznych brytyjskiego pulp-horroru. Antologia uznawana jest za niezwykle ciekaw, a wsppracujcy z Gaimanem Kim Newman lepiej pewnie znany jest polskiemu mionikowi fantastyki jako Jack Yeovil, pod tym bowiem pseudonimem popeni troch fantasy osadzonej w wiecie gier "Warhammer". Nastpnym krokiem Neila Gaimana w fantastycznej brany bya napisana w 1988 "Don't Panie: The Official Hitchhi-ker's Guide to the Galaxy Companion", ksika non fiction, nawizujca do osoby i twrczoci Douglasa Adamsa, zwaszcza do kultowego cyklu o wojaach autostopem przez galaktyk. Potem wzi si Gaiman za tzw. graphic novels - ksiki i albumy bdce wynikiem wsppracy pisarzy i grafikw. Encyklopedie i powicone SF opracowania fachowe definiuj graphic novel jako, cytuj, selfcontained narrative in comic-book form, czyli w wolnym tumaczeniu: samoistna narracja w postaci komiksu. Definicja icie bardziej skomplikowana ni rzecz sama. Mwmy zatem "powie graficzna" i umwmy si, e wszyscy wiemy, o co chodzi. Pierwsz tak powieci dorobku w Neila Gaimana bya "Violent Cases" (1987), napisana w kooperacji z grafikiem Davidem McKeanem, artyst znanym w rodowisku SF, autorem okadek m.in. do ksiek Jonathana Carrolla, Stephena Kinga, Garry'ego Kilwortha, Kima Newmana i K.W. Jetera. Wsppraca pisarza i grafika rozwijaa si - wydali wsplnie powieci graficzne "Black Orchid" (1991), horror "Signal to Noise" (1992) i dziecic fantasy "The Day I Swapped My Dad for Two Goldfish" (1997). W opracowaniu jest nastpna, "The Wolves in the Walls", przy czym, o ile wiem, podobiestwo do H.P. Lovecrafta ("Rats in the Walls") nie jest cakiem przypadkowe. Dave McKean projektowa rwnie okadki do ksiek Gaimana - do omawianej tu "Neverwhere", a take do "Angels & Yisitations: A Miscellany", zbioru wydanych w 1993 opowiada i wierszy, nominowanych do World Fantasy Award. Znany - i to szeroko - jest te Gaiman jako autor tekstu kultowej, wydawanej przez EC Comics serii "Sandman", popenionej pospou z rysownikiem Charlesem Yessem. "Sandman" zdoby wielk popularno, i to nie tylko wrd fanw komiksu -sam Norman Mailer nazwa seri "komiksem godnym intelektualistw". Zesp Metallica nagra zainspirowan "Sandmanem" piosenk i teledysk. Jeden z epizodw "Sandmana", "A Midsummer Night's Dream", zosta w 1991 nagrodzony World Fantasy Award w kategorii "najlepsze opowiadanie" - by to jedyny w historii tej nagrody przypadek, by nagrodzono komiks. Inny "Sandman", "The Dream Hunters", zdoby w roku 2000 nagrod im. Brama Stokera i by nominowany do Hugo. Cykl jest obecnie kontynuowany jako seria "The Dreaming". Powstaa - i liczy si do dorobku Gaimana - specjalna antologia powiconych Sandmanowi opowiada - "The Sandman: Book of Dreams" (1996). Zredagowali j sam Gaiman i Edward E. Kramer, okadk wykona Dave McKean, opowiadania napisali m. in. GeneWolfe, George Alec Effinger, Barbara Hambly, Tad Williams, Lisa Goldstein, Will Shetterly i Delia Sherman. We wsppracy z Charlesem Yessem powstaa w roku 1995 kolejna powie graficzna Gaimana - obsypany nominacja do nagrd zbir "Snw, Glass, Apples" (w rozszerzonej wersji znany jako "Smoke and Mirrors"). Take "normalna" ksika Gaimana, "Stardust", o ktrej bdzie jeszcze mowa, zostaa wydana w dwch wersjach - zwykej, tekstowej i graficznej -z ilustracjami Yessa wanie. Neil Gaiman nie boi si pracy redaktorskiej -jest wspautorem kilku bardzo ciekawych antologii: "Temps" (1991, wesp z Alexem Stewartem), "Villains!" (1992, z Mary Gentle) oraz "The Weerde: Book I i Book II" (1992 i 1993, z Mary Gentle, Alexem Stewartem i Rem Kavenym). Warto te wiedzie, e jest Gaiman autorem angielskiego scenariusza fabularnej anime "Ksiniczka Mononoke". I jednego z odcinkw kultowego serialu SF "Babylon 5", zatytuowanego "Day of the Dead". Jako powieciopisarz Neil Gaiman zadebiutowa w roku 1990, cho i wwczas nie dowierza sobie chyba jeszcze na tyle, by samotnie wypyn na przestwr oceanu. Znowu pracowa w teamie - nie z byle kim, a z samym Terry Pratchettem, wesp z ktrym napisa przezabawn fantasy "Good Omens: The Nice and Accurate Prophecies of Agnes Nutter, Witch" (1990, w Polsce jako "Dobry omen"). W wywiadach Gaiman twierdzi, e pomys i pocztek ksiki by jego, przyznaje jednak, e w rezultacie na konto Pratchetta przypada grubo ponad poowa tekstu. Pratchett bardzo zaimponowa Gaimanowi tempem pracy i pisarskim temperamentem. Wie niesie, e do przeniesienia "Dobrego omenu" na ekran przymierza si sam Terry Gilliam. Dopiero sze lat po "Dobrym omenie" sta si Neil powieciopisarzem penego kalibru i w peni upierzonym - po wydaniu "Nigdziebd", ksiki, ktr masz wanie w rku, Szanowny ...
Zgłoś jeśli naruszono regulamin