Limfa - tkankowy płyn po dotarciu do limfatycznych naczyń staje się chłonką (limfą). Płynąc poprzez chłonne węzły, limfocyty z nich zabiera, pozbywając się szkodliwych lub obcych ciał, ulegających w tym miejscu sfagocytowaniu. To posiada ważne znaczenie dla samej obronności organizmu, gdyż bakterie, nawet nowotworowe komórki nim trafią do krwi z tkanek, zatrzymane zostają na terenie węzłów chłonnych. Część limfy rozpoczynająca własny przebieg od cienkiego jelita uczestniczy w przenoszeniu pokarmowych tłuszczów.
Układ limfatyczny jest układem otwartym. Bierze on początek w przestrzeniach między komórkowych tkanek, od mikroskopijnych, ślepo zakończonych naczyń włosowatych limfatycznych. Drobne naczynia limfatyczne łączą się w większe pnie (te podobnie jak małe żyły również zawierają zastawki, choć nie tak licznie), a te po przejściu przez węzły chłonne odprowadzają limfę (chłonkę) do pni chłonnych, wpadających do głównych naczyń chłonnych.
Główne pnie limfatyczne to:- przewód piersiowy: zbiera chłonkę całej dolnej części ciała i górnej lewej części ciała- przewód chłonny prawy: zbiera limfę z górnej prawej części ciała (kończyny górnej, połowy klatki piersiowej, połowy szyi i głowy).
Oba główne naczynia limfatyczne wpadają do dużych żył w pobliżu ich ujścia do żyły głównej górnej (chłonka powraca tak do krwiobiegu).
Ruch limfy w naczyniach limfatycznych wywołany jest działaniem ssącym klatki piersiowej przy wdechach i ruchami mięśni. Szczególne zadanie mają naczynia chłonne z obszaru jelita cienkiego - chłoną substancje tłuszczowe w ściankach jelita i wprowadzają je do krwiobiegu.
Oprócz naczyń limfatycznych do układu chłonnego zalicza się: węzły chłonne, grudki, migdałki oraz grasicę.
Węzły chłonne (łac. nodi lymphatici) – są elementami obwodowego układu limfoidalnego leżącymi na przebiegu naczyń limfatycznych. Węzeł chłonny ma zwykle kształt zbliżony do ziarna fasoli, otoczony jest łącznotkankową torebką. Jego zrąb zbudowany jest z tkanki łącznej, natomiast jego miąższ stanowią komórki (limfocyty, plazmocyty, makrofagi, komórki APC) biorące udział w odpowiedzi immunologicznej ustroju. Wewnątrz węzła chłonnego wyróżniamy korę, strefę przykorową i rdzeń.1. Kora – buduje warstwę zewnętrzną węzła. Składa się z grudek limfatycznych, w których występują makrofagi i limfocyty B. Jest to strefa grasiczoniezależna.2. Część przykorowa – przede wszystkim budują ją limfocyty T leżące pomiędzy grudkami limfatycznymi kory. Jest to strefa grasiczozależna.3. Rdzeń – stanowi centralną część węzła. Znajdziemy w niej liczne komórki plazmatyczne, makrofagi oraz fibroblasty. Do funkcji węzłów chłonnych należy:- filtracja limfy,- prezentacja antygenów,- wewnątrz zachodzi rozmnażanie limfocytów B i T,- są miejscem wytwarzania i wydzielania immunoglobulin przez plazmocyty.
Śledziona
Śledziona to element układu limfatycznego. Jest największym naczyniem chłonnym w ciele człowieka. Znajduje się z lewej strony jamy brzusznej, na wysokości dziewiątego-jedenastego żebra.
Rola śledziony w organizmie człowieka
W dużym uproszczeniu śledziona jest zbiornikiem krwi. Wytwarza immunoglobuliny (ciała odpornościowe) oraz limfocyty, a także eliminuje "zużyte" erytrocyty.
Bez śledziony, podobnie jak bez grasicy, można żyć. Wiąże się to niestety z obniżeniem skuteczności funkcjonowania układu odpornościowego.
Grasica
Grasica to gruczoł znajdujący się w klatce piersiowej, za mostkiem. Jest głównym narządem układu limfatycznego. Odpowiada za pracę i kształtowanie układu odpornościowego.
Ciekawą cechą charakterystyczną dla grasicy jest fakt, że rośnie ona przede wszystkim w dwóch pierwszych latach życia. W osób w podeszłym wieku ulega natomiast zmniejszeniu.
Czy można żyć bez grasicy?
Grasica jest niezbędna dla prawidłowego ukształtowania systemu immunologicznego. W razie jej usunięcia układ może funkcjonować, natomiast jeśli grasica jest uszkodzona od urodzenia lub człowiek urodzi się bez niej, odporność pozostanie upośledzona.
Greensrio